Cả bài trong một trang: ý chính, sơ đồ, điểm phỏng vấn.
REST API: nguyên tắc REST, quy ước thiết kế API và cấu trúc dự án Spring Boot
1Spring Boot và REST
Spring Boot = Spring + auto-configuration + starter/BOM + server nhúng, chạy bằng java -jar. REST là phong cách kiến trúc: resource có URL, trao đổi JSON qua method HTTP chuẩn.
Mặc định nào cũng override được
Sáu ràng buộc REST, có stateless
Phần lớn API chỉ đạt level 2 Richardson
Gần như không ai làm HATEOAS
2Quy ước đặt URL
Method HTTP đã là động từ, nên URL là danh từ số nhiều, kebab-case, có version. Naming JSON chỉ cần nhất quán.
Hành động
Request
Tạo đơn
POST /v1/orders
Sửa một phần
PATCH /v1/users/34
Không phải CRUD
POST /v1/orders/145/cancel
3Offset hay cursor
LIMIT 10 OFFSET 1000 vẫn đọc rồi bỏ 1000 dòng, và lặp/nhảy phần tử khi dữ liệu đổi. Cursor (keyset) nhớ vị trí cuối trang trước.
SELECT id, title, created_at FROM courses
WHERE (created_at, id) < (:lastAt, :lastId)
ORDER BY created_at DESC, id DESC
LIMIT 20;
4Versioning và lỗi thống nhất
Đặt version ở đâu không quan trọng bằng chính sách tương thích. Lỗi trả theo RFC 9457 Problem Details, có trace_id, không lộ stack trace.
Thay đổi
Loại
Thêm field, thêm endpoint
Tương thích
Đổi tên, xoá, đổi kiểu
Breaking, cần version mới
Khai tử bản cũ
Báo bằng Deprecation, Sunset
5Cache và ETag
no-cache vẫn lưu nhưng phải hỏi lại server; no-store không lưu. ETag là số phiên bản của response.
sequenceDiagram
participant C as Client
participant S as Server
C->>S: GET kèm If-None-Match v7
S-->>C: 304 Not Modified, không body
C->>S: PUT kèm If-Match v7
S-->>C: 412 nếu đã thành v8
6Tầng và DTO
Chia controller → service → repository, mỗi tầng một việc, và chỉ đưa DTO ra ngoài. Dự án lớn thì cân nhắc package theo tính năng.
flowchart TD
C["Controller: nhận DTO"] --> S["Service: nghiệp vụ"]
S --> R["Repository: entity"]
💡 Ghi nhớ
URL: danh từ số nhiều, kebab-case, có /v1.
Cursor ổn định nhưng không nhảy thẳng tới trang 37.
Luôn giới hạn size tối đa, ví dụ 100.
If-Match là optimistic locking trên HTTP.
⭐ Điểm phỏng vấn
Tự trả lời trước, rồi bấm từng câu để xem đáp án.
Vì sao không trả entity ra API?
Lộ field, lazy loading, schema DB thành hợp đồng.
Offset pagination có vấn đề gì?
Trang sâu chậm, lặp hoặc nhảy phần tử.
Khi nào chọn gRPC thay REST?
Service nội bộ cần nhanh.
Xong phần tự kiểm tra, bài này đã được đánh dấu đã học ✓
⚠️ Lỗi thường gặp
?sort=+price: dấu + bị giải mã thành khoảng trắng.
Id long lớn hơn 2^53 bị JavaScript làm tròn.
Tưởng ShallowEtagHeaderFilter tiết kiệm CPU hay truy vấn DB.
🛠 Tự tay làm
Tự viết phần lõi, chưa nhờ agent. Tick từng bước khi xong.
Nhiệm vụ: Viết ba API bộ khung MiniWallet còn trả 501 (Phase 1, wallet-service): mở tài khoản, số dư, lịch sử phân trang bằng cursor; lỗi là ProblemDetail theo docs/api.md.
Tự viết:AccountService, AccountController, handler ACCOUNT_NOT_FOUND, test trong ApiContractTest · Được nhờ agent: method repository, dữ liệu test.
Viết POST /accounts trả 201, Location và body; thêm GET /accounts/{id} cho Location trỏ tới.
Viết GET /accounts/{id}/balance; account không có thì ném exception domain, handler đổi thành 404 kèm code: ACCOUNT_NOT_FOUND.
Viết lịch sử: lấy limit + 1 dòng có id < before; còn trang sau thì trả header Link: <…?before=…>; rel="next".
Thay ba test …IsWaitingForLab3 của mở tài khoản, số dư, lịch sử bằng test hành vi; để nguyên test chuyển tiền.
Chạy test, in status, Location, body khi mở tài khoản và khi đọc số dư account 99.
Kết quả phải thấy
201 CREATED Location: http://localhost:51475/accounts/1 {"id":1,"owner":"An","balance":1000.00}
404 NOT_FOUND application/problem+json {"detail":"account 99 does not exist","instance":"/accounts/99/balance","status":404,"title":"Not Found","code":"ACCOUNT_NOT_FOUND"}
cursor page1=[5, 4] page2=[3, 2] next=/accounts/1/transactions?limit=2&before=7
[INFO] Tests run: 7, Failures: 0, Errors: 0, Skipped: 0, Time elapsed: 0.291 s -- in miniwallet.service.ApiContractTest
Thử phá
Đổi sang offset: lấy trang 1 (limit=2&offset=0), chèn một transfer, lấy trang 2 (offset=2). Mình thấy page1=[5, 4] page2=[4, 3]: transfer 4 hiện hai lần. Cursor before=7 vẫn cho [3, 2].
Agent hỏi lại bạn
Vì sao cursor là id chứ không phải createdAt?
Offset ở trang 1000 tốn gì, dù có index?
Trả 200 kèm {"error": ...} thì hỏng gì?
Xong bài thực hành. Giờ dán 3 câu hỏi cuối cho agent để nó chất vấn code của bạn.
Cụm bài Web và REST API: 1. Web và HTTP · 2. Thiết kế REST API và Spring Boot
Bài này đi từ ngữ nghĩa HTTP (method safe, idempotent, status code, xem phần 1) lên tầng thiết kế API. Đọc xong, bạn đặt được URL, phân trang, versioning, format lỗi và cache cho một API production, chọn được giữa REST, gRPC, GraphQL, và chia tầng một dự án Spring Boot. Cuối bài là các bài tập dựng khung pet project.
1. Giới thiệu Spring Boot
Ý chính: Spring Boot không thay Spring mà chạy Spring bên dưới, tự cấu hình theo thư viện có trên classpath, chốt version thư viện và nhúng sẵn web server để chạy bằng java -jar.
1.1. Library và framework
Library: code đóng gói sẵn để tái sử dụng. Bạn chủ động gọi nó (Jackson, Guava, Apache Commons).
Framework: thư viện cộng với quy tắc bạn phải theo. Khác biệt cốt lõi là Inversion of Control (đảo ngược điều khiển): framework gọi code của bạn. Bạn viết @GetMapping, Spring quyết định khi nào gọi method đó (“Don’t call us, we’ll call you”).
Spring “cổ điển” phải cấu hình nhiều: XML, tự khai báo DispatcherServlet và DataSource, deploy WAR lên Tomcat bên ngoài, tự chọn version thư viện cho tương thích. Spring Boot gỡ phần cực nhọc đó:
Cấu hình tự động: có thư viện trên classpath mà bạn chưa tự khai báo bean thì Boot tạo giúp.
Production-ready: Actuator cho health check, metrics.
Spring Boot bên dưới: cơ chế của từng tính năng
Tính năng
Cơ chế thực sự
Cấu hình tự động
Các class @AutoConfiguration với @ConditionalOnClass, @ConditionalOnMissingBean… Có thư viện trên classpath và bạn chưa tự khai báo bean thì Boot tạo giúp
Giải quyết xung đột dependency
Starter gom dependency theo mục đích, và BOM (Bill of Materials, spring-boot-dependencies) chốt version của hàng trăm thư viện đã được test cùng nhau
Nhúng web server
Tomcat (mặc định), Jetty hoặc Undertow chạy bên trong một file JAR thực thi
Production-ready
Actuator: health check, metrics, info
Mẹo debug: chạy với --debug để xem condition evaluation report, biết auto-config nào được bật và vì sao. Auto-configuration được tìm và bật thế nào, cùng vòng đời khởi động: Spring Boot từ bên trong.
2. REST
Ý chính: REST là một phong cách kiến trúc, không phải giao thức: hệ thống là các resource có URL, client trao đổi representation (JSON) qua các method HTTP chuẩn. Một API production còn cần thống nhất URL, phân trang, versioning, format lỗi và cache.
2.1. API là gì
API (Application Programming Interface) là hợp đồng giữa hai phần mềm: gọi thế nào (giao thức, địa chỉ), gửi gì, nhận gì, lỗi ra sao. Giống cái điều khiển TV: bạn bấm nút, không cần biết mạch bên trong.
2.2. REST là gì
REST (Representational State Transfer) là phong cách kiến trúc do Roy Fielding mô tả năm 2000. Hệ thống được mô hình hoá thành các resource (dữ liệu hoặc chức năng) có định danh là URL. Client thao tác resource bằng cách trao đổi representation (JSON, XML…) qua một tập thao tác chuẩn. Mục tiêu: đơn giản, nhẹ, dễ mở rộng.
2.3. Sáu ràng buộc của REST
Client-Server: tách giao diện khỏi lưu trữ và xử lý, hai bên phát triển độc lập.
Stateless: mỗi request mang đủ thông tin (token, tham số), server không giữ session của client giữa các request. Nhờ vậy thêm instance sau load balancer mà không cần sticky session (ghim một client vào một instance).
Cacheable: response tự nói nó cache được không và bao lâu, ví dụ Cache-Control: max-age=3600.
Uniform Interface: mọi resource truy cập cùng một kiểu: định danh bằng URI, thao tác qua representation, message tự mô tả (method, content type, status), và HATEOAS (response chứa link tới thao tác tiếp theo).
Layered System: client không biết mình nói chuyện trực tiếp với server hay qua CDN, load balancer, API gateway.
Code on Demand (ràng buộc duy nhất không bắt buộc): server gửi code cho client chạy, ví dụ JavaScript.
“Stateless” nói về trạng thái hội thoại; trạng thái nghiệp vụ vẫn nằm trong database. Stateless cũng không bắt buộc dùng JWT: session lưu ở Redis vẫn scale ngang được. So sánh hai cách và các bẫy của JWT (thu hồi token, refresh token) ở Xác thực: session cookie và JWT.
Phần lớn API gọi là “REST” chỉ đạt level 2 trong Richardson Maturity Model, rất ít API làm HATEOAS. Nói rõ điều này khi phỏng vấn.
Level
Đặc điểm
0
Một endpoint, mọi thứ qua POST (kiểu RPC/SOAP)
1
Có nhiều resource (URL riêng)
2
Dùng đúng HTTP method và status code
3
Hypermedia (HATEOAS)
2.4. REST API và cấu trúc URL
REST API là một tập endpoint (URL) áp dụng REST trên HTTP.
https://api.example.com:8443/api/v1/courses?category=java&page=0&size=20#reviews\___/ \_____________/ \__/\_____________/ \___________________________/ \_____/scheme domain port path query fragment
Scheme: giao thức, http hoặc https.
Domain (host): tên thay cho IP, DNS phân giải.
Port: bỏ trống thì mặc định 80 (http) hoặc 443 (https).
Path: đường dẫn tới resource.
Query parameter: thông tin bổ sung, không bắt buộc (lọc, sắp xếp, phân trang).
2.5. JSON
JSON là định dạng text cho dữ liệu có cấu trúc (object, array, string, number, boolean, null). Lựa chọn khác: XML, YAML, hoặc binary như Protobuf, Avro. REST API thường khai báo JSON qua Content-Type: application/json và Accept: application/json.
Ngày giờ cũng cần quy ước: thời điểm là chuỗi RFC 3339 ở UTC ("2023-09-25T09:20:52.342Z"), ngày thuần là "2023-10-01", đừng để Jackson trả LocalDate thành mảng [2023,10,1]. Kết quả chạy thật của Jackson với từng cấu hình và bẫy khi đọc OffsetDateTime ở bài Lưu ngày giờ trong PostgreSQL, MySQL và JSON.
2.6. Quy ước đặt URL
Danh từ, không dùng động từ: method HTTP đã là động từ. POST /orders, không phải POST /createOrder.
Danh từ số nhiều: /users, /users/34. Collection và phần tử chung một gốc.
Có version: /api/v1/....
kebab-case trên path (slide gọi là “slug-case”): /course-categories. URL có thể phân biệt hoa thường, nên chữ thường và gạch nối an toàn nhất.
snake_case cho JSON body: quy ước của khoá học, không phải chuẩn REST. Google và nhiều API Java dùng camelCase, Stripe và GitHub dùng snake_case. Quan trọng là nhất quán toàn hệ thống. Jackson: spring.jackson.property-naming-strategy=SNAKE_CASE.
Hành động không phải CRUD thành resource con: POST /v1/orders/145/cancel. Sort: dùng sort=price,-name, đừng dùng +price.
Bảng ví dụ URL và hai lỗi trong ví dụ sort của slide
Hành động
Request
Tạo đơn hàng
POST /order-service/v1/orders
Xem chi tiết đơn 145
GET /order-service/v1/orders/145
Chỉ sửa tuổi của user 34
PATCH /user-service/v1/users/34
Vô hiệu hoá user 34
DELETE /user-service/v1/users/34
Danh sách khoá học của giảng viên 7
GET /v1/teachers/7/courses
Hành động không phải CRUD
POST /v1/orders/145/cancel hoặc POST /v1/orders/145/cancellation
2.7. Phân trang
Bài REST API nâng cao đi tiếp ở quy mô lớn: điều kiện để cursor đúng và không bị client sửa, deferred join khi buộc dùng OFFSET, whitelist field sort, và định nghĩa chặt safe/idempotent cho từng method.
2.8. Versioning
2.9. Định dạng lỗi thống nhất
Đừng để mỗi controller trả lỗi một kiểu. Chuẩn RFC 9457 Problem Details (thay RFC 7807) định nghĩa body lỗi với Content-Type: application/problem+json:
{ "type": "https://api.example.com/problems/course-full", "title": "Course is full", "status": 409, "detail": "Course 42 has reached its maximum of 100 students", "instance": "/v1/courses/42/enrollments", "trace_id": "a1b2c3d4"}
Spring 6+ có sẵn ProblemDetail và ErrorResponseException:
Không bao giờ trả stack trace hay câu SQL trong response, vì đó là lộ thông tin cho kẻ tấn công. Log chi tiết ở server, trả trace_id để tra cứu.
2.10. Caching với HTTP header
Cache-Control: max-age=3600: cache được 3600 giây.
no-cache: được lưu nhưng phải hỏi lại server trước khi dùng. no-store: không được lưu (dữ liệu nhạy cảm).
private (chỉ trình duyệt) và public (CDN, proxy cũng được). Dữ liệu riêng của user phải private hoặc no-store.
ETag + If-None-Match: ETag là “số phiên bản” của response. Server trả ETag: "v7", lần sau client gửi If-None-Match: "v7"; chưa đổi thì server trả 304 Not Modified không body.
ETag + If-Match cho ghi: client PUT kèm If-Match: "v7"; nếu người khác đã sửa thành v8, server trả 412 Precondition Failed. Đây là optimistic locking trên HTTP, khớp với @Version trong JPA (xem ORM và JPA).
Ý chính: REST cho API công khai và frontend; gRPC cho service nội bộ cần nhanh; GraphQL khi nhiều loại client cần dữ liệu khác nhau; SOAP khi buộc phải tích hợp hệ thống cũ.
SOAP: giao thức message XML, chuẩn chặt (WSDL), nặng, khó cache vì mọi thứ là POST.
gRPC: RPC trên HTTP/2 với Protobuf (binary), có streaming hai chiều, nhưng trình duyệt cần gRPC-Web/proxy.
GraphQL: một endpoint, client tự chọn field, tránh over/under-fetching (lấy thừa/thiếu dữ liệu), nhưng khó cache và dễ dính N+1 ở resolver.
Bảng so sánh đầy đủ REST, SOAP, gRPC, GraphQL
REST
SOAP
gRPC
GraphQL
Bản chất
Phong cách kiến trúc trên HTTP
Giao thức message XML, có chuẩn chặt (WSDL, WS-Security)
RPC trên HTTP/2, Protobuf
Ngôn ngữ truy vấn, một endpoint
Định dạng
JSON (thường)
XML
Binary (Protobuf)
JSON
Hợp đồng
OpenAPI (tuỳ chọn)
WSDL (bắt buộc)
File .proto (bắt buộc), sinh code
Schema có kiểu (bắt buộc)
Hiệu năng
Tốt
Nặng (XML verbose)
Rất tốt, hỗ trợ streaming hai chiều
Tốt, nhưng query phức tạp có thể tốn
Cache HTTP
Dễ (GET + URL)
Khó (mọi thứ là POST)
Khó
Khó (thường POST một endpoint)
Trình duyệt gọi trực tiếp
Có
Có nhưng cồng kềnh
Cần gRPC-Web/proxy
Có
Điểm mạnh
Đơn giản, phổ biến, công cụ nhiều
Giao dịch doanh nghiệp, ngân hàng, hệ thống cũ
Giao tiếp service-to-service nội bộ, latency thấp
Client tự chọn field, gom nhiều resource một lần, tránh over/under-fetching
Điểm yếu
Over-fetching, nhiều round-trip
Phức tạp, nặng
Khó debug bằng mắt, phụ thuộc HTTP/2
N+1 ở resolver, khó rate limit và cache, bảo mật query (độ sâu, độ phức tạp)
4. Cấu trúc dự án Spring Boot
Ý chính: chia controller → service → repository, mỗi tầng một việc, và chỉ đưa DTO ra ngoài. Khi dự án lớn, cân nhắc tổ chức theo tính năng và ép quy tắc phụ thuộc bằng công cụ.
4.1. Các tầng
flowchart LR
C[Client] -->|HTTP + JSON| CT[Controller]
CT -->|DTO| SV[Service]
SV -->|Entity| RP[Repository]
RP -->|SQL| DB[(Database)]
Controller: nhận request, validate input, gọi service, trả response. Không chứa logic nghiệp vụ.
DTO (Data Transfer Object): object chở dữ liệu giữa các tầng và ra ngoài. Java 17+ dùng record rất gọn.
Service: logic nghiệp vụ, ranh giới transaction (@Transactional).
Repository: truy vấn và thao tác dữ liệu.
Entity: class ánh xạ với bảng.
Không trả thẳng entity vì: lộ field nhạy cảm (password hash), dính lazy loading và vòng lặp khi serialize quan hệ hai chiều, và API bị trói vào schema DB.
4.2. Các package phụ trợ
Ngoài các tầng chính còn model, util, constant, exception, config, filter.
Mỗi package phụ trợ chứa gì
Package
Chứa gì
model
Class nghiệp vụ không phải entity, không phải DTO: kết quả tính toán, tham số đầu vào cho service
util
Hàm tiện ích không trạng thái (xử lý ngày, chuỗi…)
constant
Enum, hằng số
exception
Exception tuỳ chỉnh và @RestControllerAdvice xử lý lỗi tập trung
config
Các @Configuration và bean không thuộc tầng nào (Jackson, CORS, security, client HTTP)
filter
Servlet filter: logging request, gắn trace id, xác thực
Bài tập
Các bài tập xoay quanh pet project của khoá học: nền tảng khoá học online (E-Learning). Theo schema của buổi thực hành, hệ thống có học viên (user), giáo viên và admin (hai bảng riêng), khoá học → chương → bài học (loại VIDEO/PDF/DOCX/SLIDE, có thứ tự), lượt đăng ký kèm rating/review, và tiến độ từng bài (START/PROCESSING/DONE). Schema đầy đủ và các truy vấn ở Bài tập SQL trên database E-Learning.
Đừng nhầm: cụm Thực hành backend phân tích hệ thống đặt phòng khách sạn, là ví dụ mẫu của giảng viên về cách đi từ yêu cầu đến thiết kế dữ liệu và API. Dưới đây áp dụng phương pháp đó cho E-Learning.
Bài 1: Khởi tạo project Spring Boot và API “Hello”
Yêu cầu (diễn đạt lại): tạo project Spring Boot cho pet project, đẩy lên Git, và viết một endpoint trả về chuỗi chào mừng của dự án khoá học online.
Lời giải Bài 1: Spring Initializr, HelloController và push lên Git
Tạo project bằng Spring Initializr (Java 21, dependency Spring Web):
package com.vinhnq.elearning.controller;import org.springframework.web.bind.annotation.GetMapping;import org.springframework.web.bind.annotation.RequestMapping;import org.springframework.web.bind.annotation.RestController;@RestController@RequestMapping("/api/v1")public class HelloController { @GetMapping("/hello") public String hello() { return "Hello from the e-learning project"; }}
@RestController = @Controller + @ResponseBody, nên giá trị trả về được ghi thẳng vào response body (String thì text/plain, object thì Jackson chuyển thành JSON). Nhớ kiểm tra .gitignore đã loại target/ và file cấu hình chứa mật khẩu.
Bài 2: Định nghĩa toàn bộ URL của pet project và “echo” input
Yêu cầu (diễn đạt lại): định nghĩa đủ các endpoint REST theo chức năng của pet project. Chưa cần logic: mỗi endpoint trả lại chính body hoặc tham số nhận được, không có thì trả null. Mục đích là chốt hợp đồng API trước khi code nghiệp vụ.
Hai quyết định đáng nhớ: tiến độ và review dùng PUT (idempotent, retry không tạo bản trùng), và các route /me/... lấy học viên từ token thay vì nhận user_id trên URL.
Lời giải Bài 2: bảng endpoint E-Learning và controller echo
Endpoint bám theo các bảng của schema (giáo viên, khoá học, chương, bài học, đăng ký, tiến độ, đánh giá):
Chức năng
Endpoint
Tìm kiếm, lọc, phân trang khoá học
GET /api/v1/courses?keyword=&teacher_id=&status=ACTIVE&page=0&size=20&sort=created_date:desc
Xem chi tiết
GET /api/v1/courses/{course_id}
Tạo khoá học
POST /api/v1/courses
Cập nhật toàn bộ
PUT /api/v1/courses/{course_id}
Cập nhật một phần
PATCH /api/v1/courses/{course_id}
Xoá
DELETE /api/v1/courses/{course_id}
Khoá học của một giảng viên
GET /api/v1/teachers/{teacher_id}/courses
Học viên đăng ký khoá học
POST /api/v1/courses/{course_id}/enrollments
Danh sách chương của khoá (theo thứ tự)
GET /api/v1/courses/{course_id}/chapters
Thêm chương
POST /api/v1/courses/{course_id}/chapters
Bài học của một chương
GET /api/v1/chapters/{chapter_id}/lessons
Thêm bài học (type: VIDEO, PDF, DOCX, SLIDE)
POST /api/v1/chapters/{chapter_id}/lessons
Khoá học tôi đã đăng ký, lọc theo tiến độ
GET /api/v1/me/enrollments?status=PROCESSING
Cập nhật tiến độ một bài ({"status": "DONE"})
PUT /api/v1/me/courses/{course_id}/lessons/{lesson_id}/progress
Chấm điểm và review khoá đã học ({"rating": 5, "review": "..."})
PUT /api/v1/me/courses/{course_id}/review
Admin khoá tài khoản học viên ({"status": "INACTIVE"})
Tiến độ và review dùng PUT vì mỗi lượt đăng ký chỉ có một bản ghi tiến độ cho mỗi bài và một review. Client gửi trạng thái mong muốn, gửi lại bao nhiêu lần cũng ra cùng kết quả (idempotent), nên app mobile retry khi mạng chập chờn không tạo bản trùng. /me/... lấy học viên từ token, để không ai sửa được tiến độ của người khác bằng cách đổi id.
Ngược lại, POST /api/v1/chapters/{chapter_id}/lessons (thêm bài học) hay một API thanh toán không idempotent: app retry sau khi mất response là tạo thêm một bản ghi. Cách chuẩn là client gửi header Idempotency-Key và server dựa vào một unique constraint để trả lại kết quả lần đầu; cài đặt và chạy thử trên PostgreSQL ở bài Idempotency phần 1.
public record CourseRequest( @NotBlank @Size(max = 255) String name, @Size(max = 1000) String description, @NotNull Long teacherId) {}public record CourseSearchParams(String keyword, Long teacherId, String status, Integer page, Integer size, String sort) {}@RestController@RequestMapping("/api/v1/courses")public class CourseController { @GetMapping public CourseSearchParams search(CourseSearchParams params) { return params; // Spring bind query param vào record } @GetMapping("/{courseId}") public Map<String, Object> detail(@PathVariable long courseId) { return Map.of("course_id", courseId); } @PostMapping @ResponseStatus(HttpStatus.CREATED) public CourseRequest create(@Valid @RequestBody CourseRequest body) { return body; } @PutMapping("/{courseId}") public CourseRequest replace(@PathVariable long courseId, @Valid @RequestBody CourseRequest body) { return body; } @PatchMapping("/{courseId}") public Map<String, Object> patch(@PathVariable long courseId, @RequestBody Map<String, Object> changes) { return changes; } @DeleteMapping("/{courseId}") public Object delete(@PathVariable long courseId) { return null; // không có body: Spring trả 200 rỗng; bản thật nên trả 204 }}
Bài 3: Đẩy cấu trúc thư mục rỗng lên Git bằng .gitkeep
Yêu cầu (diễn đạt lại): tạo sẵn các package (controller, dto, service, repository, entity, config…) và đẩy lên Git dù chưa có code.
Lời giải Bài 3: script tạo package và .gitkeep
BASE=src/main/java/com/vinhnq/elearningfor p in controller dto service repository entity model util constant exception config filter; do mkdir -p "$BASE/$p" && touch "$BASE/$p/.gitkeep"donegit add . && git commit -m "Add the package skeleton" && git push
Khi package đã có file Java thật, xoá .gitkeep đi.
Ghi nhớ
Giải thích được Spring Boot thêm gì vào Spring, và cách xem auto-config nào được bật.
Kể được sáu ràng buộc REST và vì sao “stateless” không có nghĩa là app không có database.
Biết khi nào dùng offset, khi nào dùng cursor pagination, và viết được câu SQL keyset.
Phân biệt được thay đổi tương thích và breaking change, cùng cách khai tử version cũ.
Giải thích được no-cache vs no-store, và ETag dùng cho cả 304 lẫn optimistic locking.
Câu hỏi phỏng vấn
Junior
Vì sao không nên trả entity trực tiếp ra API?
Vì entity là mô hình lưu trữ, không phải hợp đồng API: trả thẳng ra thì lộ dữ liệu và trói client vào schema DB.
Cụ thể: lộ field nhạy cảm, dính lỗi lazy loading hoặc vòng lặp vô hạn khi Jackson serialize quan hệ hai chiều, và mọi thay đổi schema DB đều thành breaking change cho client. DTO tách hợp đồng API khỏi mô hình lưu trữ.
Spring Boot khác Spring Framework thế nào?
Spring Boot không thay thế Spring mà chạy Spring bên dưới với cấu hình mặc định hợp lý.
Nó thêm auto-configuration (tạo bean dựa trên thư viện có trên classpath, chỉ khi bạn chưa tự khai báo), starter cùng BOM để chốt version tương thích, server nhúng để chạy bằng java -jar, và Actuator cho health check, metrics. Bạn vẫn override được mọi mặc định; chạy với --debug để xem auto-config nào được bật và vì sao.
DELETE thành công nên trả gì? Xoá lần hai thì sao?
Thường trả 204 No Content; trả 200 kèm body nếu cần báo trạng thái, 202 Accepted nếu việc xoá chạy nền. Xoá lần hai trả 404 hoặc 204 đều được, vì idempotent nói về trạng thái server, không về mã trả về.
Body sau khi xoá ít khi có ích: tài nguyên đã không còn. Trả lại object vừa xoá chỉ khi client thật sự cần (ví dụ để hiện “hoàn tác”).
Chọn một quy ước cho xoá lần hai và ghi vào tài liệu. 204 giúp client retry đơn giản; 404 giúp phát hiện client gọi sai id.
Soft delete vẫn trả 204, và GET sau đó trả 404 nếu với client tài nguyên đã biến mất.
Mid
“Stateless” trong REST nghĩa là gì? App có database thì còn stateless không?
Có. Stateless nói về trạng thái hội thoại: server không giữ session của client giữa các request; trạng thái nghiệp vụ vẫn nằm trong database.
Mỗi request tự mang đủ thông tin (ví dụ JWT). Lợi ích là scale ngang dễ: request nào tới instance nào cũng được, không cần sticky session.
Offset pagination có vấn đề gì và giải pháp?
Trang sâu chậm và dữ liệu thay đổi gây lặp/mất phần tử; giải pháp là keyset (cursor) pagination.
OFFSET n buộc DB đọc rồi bỏ n dòng. Keyset lọc theo giá trị cuối của trang trước (WHERE (created_at, id) < (?, ?)) với index phù hợp, hiệu năng ổn định, nhưng không nhảy được tới trang bất kỳ.
no-cache và no-store khác nhau thế nào? ETag dùng để làm gì?
no-cache cho lưu nhưng phải xác nhận lại với server trước khi dùng; no-store cấm lưu. ETag là phiên bản của representation.
Dùng ETag với If-None-Match để server trả 304 khi chưa đổi, và với If-Match để làm optimistic concurrency control (412 nếu đã bị người khác sửa).
HTTP caching và cache trong ứng dụng khác nhau thế nào? Có cache response của user đã đăng nhập được không?
HTTP caching nằm ngoài server (trình duyệt, CDN, proxy), điều khiển bằng header, request trúng cache không tới server. Cache trong ứng dụng (Redis, Caffeine) nằm sau controller, vẫn tốn một request nhưng đỡ DB. Response riêng của user chỉ được cache ở trình duyệt (private), không ở cache dùng chung.
HTTP cache rẻ nhất nhưng khó thu hồi: đã phát max-age=3600 thì không xoá được bản trong trình duyệt người dùng; CDN thì có API purge. Hợp dữ liệu công khai, ít đổi, hoặc dùng ETag để hỏi lại rẻ.
Cache trong ứng dụng thu hồi chủ động được (xoá key khi ghi), cache được theo user, theo phân quyền.
Theo RFC 9111, cache dùng chung không được lưu response cho request có Authorization, trừ khi response ghi rõ public, s-maxage hoặc must-revalidate. Lỗi kinh điển: thêm public cho /me và CDN trả hồ sơ người A cho người B.
Dữ liệu nhạy cảm (số dư, thông tin cá nhân): Cache-Control: no-store.
Senior
Bạn sẽ versioning API thế nào và quản lý breaking change ra sao?
Mặc định URI version (/v1), nhưng thứ quan trọng là chính sách tương thích và quy trình khai tử version cũ.
URI version rõ ràng, dễ route và cache.
Thay đổi cộng thêm (field, endpoint mới) không tăng version, client phải bỏ qua field lạ. Đổi tên, xoá, đổi kiểu hoặc ý nghĩa là breaking, cần version mới.
Chạy song song hai version một thời gian, báo bằng Deprecation/Sunset, theo dõi traffic version cũ trước khi tắt.
Contract test (OpenAPI diff, consumer-driven contract) trong CI để bắt breaking change sớm.
Khi nào chọn gRPC hoặc GraphQL thay vì REST?
gRPC cho giao tiếp nội bộ cần latency thấp và hợp đồng chặt; GraphQL khi nhiều loại client cần dữ liệu khác nhau. REST vẫn là mặc định cho API công khai.
gRPC: payload nhỏ, streaming; đổi lại khó debug và trình duyệt không gọi trực tiếp.
GraphQL: giảm round-trip; đổi lại khó cache HTTP, phải chống N+1 ở resolver (DataLoader) và giới hạn độ sâu/độ phức tạp query.
REST: đơn giản, cache tốt, công cụ phong phú.
Thiết kế format lỗi cho một hệ thống nhiều service như thế nào?
Dùng chung một chuẩn như RFC 9457 Problem Details, đặt trong thư viện dùng chung hoặc ở API gateway để mọi service nhất quán.
Field: type (URI định danh loại lỗi, ổn định để client switch), title, status, detail, instance, cộng mở rộng như errors cho validation và trace_id để tra log.
Status code đúng ngữ nghĩa để retry và monitoring hoạt động.
Không lộ stack trace, SQL, tên class nội bộ.
Một API GET bị gọi rất nhiều và chậm. Bạn tối ưu theo những hướng nào?
Đo trước (APM, slow query log), rồi tối ưu từ query lên cache, và trả lời được “dữ liệu cũ tối đa bao lâu thì chấp nhận được” cho mỗi lớp cache.
Tối ưu query và index, tránh N+1.
Cache HTTP (Cache-Control, ETag/304, CDN nếu là dữ liệu công khai).
Cache ứng dụng (Caffeine, Redis) với chiến lược invalidation rõ ràng.